ADHD: objawy i leczenie

ADHD: objawy i leczenie

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej dotyka ok. 4-8% dzieci w wieku wczesnoszkolnym. Jest to najczęstsze zaburzenie rozwojowe, pojawiające się zwykle w 5 pierwszych latach życia. Jak rozpoznać i leczyć tę chorobę?

Dokładne przyczyny powstawania ADHD nie są dokładnie znane. Schorzenie mogą wywoływać czynniki genetyczne, środowisko społeczne, niewłaściwa dieta, niedotlenienie w czasie porodu, a także nieprawidłowości w centralnym układzie nerwowym. Zespół rozwija się głównie u chłopców i choć częstotliwość jego występowania zmniejsza się w każdych pięciu latach o połowę, u 60% osób dorosłych obserwuje się zachowanie jego cech. Z tego względu niezwykle istotne jest jak najszybsze rozpoznanie zaburzenia i podjęcie leczenia.

Objawy ADHD można podzielić na trzy kategorie:

  • nadmierna aktywność ruchowa (wyraźny niepokój ruchowy, bezcelowe chodzenie i bieganie, nagłe podrywanie się z miejsca, gadatliwość, ciągłe wykonywanie drobnych ruchów, machanie rękami i nogami),
  • zwiększona impulsywność (wybuchy złości, częsta irytacja, zakłócanie ciszy, nadmierna reakcja na bodźce z otoczenia, pochopność w działaniu, kłopoty z planowaniem, brak cierpliwości),
  • zaburzenia w koncentracji (nadmierne roztargnienie, trudności z utrzymaniem uwagi, częste zapominanie o codziennych obowiązkach, problem z wykonaniem zadania złożonego z kilku poleceń, tendencja do przerywania jednej czynności w celu podjęcia innej).

Ze względu na powyższe rozróżnienie wprowadzono podział na 3 typy ADHD: w pierwszym z nich dominują objawy nadruchliwości oraz impulsywności, drugi charakteryzuje się przewagą cech związanych z zaburzeniami uwagi, ostatni zaś jest podtypem mieszanym, diagnozowanym najczęściej. Rozpoznanie zaburzenia jest trudne, ponieważ opiera się głównie na obserwacji dziecka. Istotne są także rozmowy z rodzicami i nauczycielem oraz szereg badań kliniczno-psychologicznych.

Leczenie zespołu nadpobudliwości psychoruchowej składa się z kilku metod terapeutycznych. Należy do nich psychoterapia, środki farmakologiczne oraz oddziaływania psychospołeczne. W ramach pierwszej z nich prowadzone są warsztaty dla dzieci i rodziców, pokazujące sposoby radzenia sobie z ADHD. Do preparatów stosowanych w leczeniu zaburzenia należą środki łagodzące objawy zespołu i wspierające terapię psychologiczną. W sferze oddziaływania psychospołecznego nacisk stawia się na dokładne zrozumienie choroby oraz ukierunkowanie najbliższego otoczenia dziecka na odpowiednią pomoc w jej leczeniu.